ΜΟΝΟΚΛΩΝΙΚΗ ΓΑΜΜΑΠΑΘΕΙΑ

Η Μονοκλωνική γαμμαπάθεια απροσδιόριστης σημασίας (Monoclonal Gammopathy of Unknown Significance) είναι μια νόσος που αποτελεί κλωνική διαταραχή των πλασματοκυττάρων, κύτταρα που προέρχονται από τη διαφοροποίηση των λεμφοκυττάρων. Χαρακτηριστική είναι η ανίχνευση της παραπρωτεΐνης (μονοκλωνική πρωτεΐνη, ή Μ πρωτεΐνη) στο αίμα. Η Μ πρωτεΐνη είναι το προϊόν των κλωνικών πλασματοκυττάρων της νόσου.

Η μονοκλωνική γαμμαπάθεια είναι πάθηση που ανήκει στις πλασματοκυτταρικές δυσκρασίες που έχουν ως κύριο αντιπρόσωπο την πολύ πιο σοβαρή κακοήθη νόσο, το Πολλαπλό Μυέλωμα. Είναι αρκετά συχνή, παρούσα στο 3-7% των ανθρώπων >50 ετών ενώ σε νεότερους συναντάται μόλις στο 0,3%.

Η μονοκλωνική γαμμαπάθεια είτε συνδέεται με μια άλλη ασθένεια (χρόνια συστηματική ασθένεια, φλεγμονές) ή μπορεί να αποτελέσει πρόδρομο μετά από αρκετά έτη άλλων σοβαρότερων διαταραχών όπως το πολλαπλό μυέλωμα ή η αμυλοείδωση. Ο κίνδυνος εξέλιξης της μονοκλωνικής γαμμαπάθειας δεν ξεπερνά το 1% κατ’ έτος.

Συμπτώματα

Η Μονοκλωνική γαμμαπάθεια σπάνια παρουσιάζει σημεία ή συμπτώματα. Η κατάσταση είναι συνήθως ανιχνεύεται τυχαία μετά από διενέργεια εργαστηριακού ελέγχου. Ωστόσο, μερικοί άνθρωποι μπορεί να εμφανίσουν συμπτώματα όπως μούδιασμα ή μυρμήγκιασμα σχετιζόμενα με την παθολογική πρωτεΐνη Μ.

Παθογένεια

Η Μονοκλωνική γαμμαπάθεια εμφανίζεται όταν τα πλασματοκύτταρα του μυελού των οστών παράγουν παράγει μια παθολογική πρωτεΐνη (M πρωτεΐνη). Τα πλασματοκύτταρα φυσιολογικά παράγουν αντισώματα που βοηθούν το σώμα μας να καταπολεμά τις λοιμώξεις.

Στην πλειοψηφία των ασθενών η πρωτεΐνη Μ δεν είναι επιβλαβής. Αλλά όταν πάρα πολύ πρωτεΐνη Μ παραχθεί, τότε μπορεί να βλάψει άλλους ιστούς στο σώμα.

Παράγοντες κινδύνου

Παράγοντες που αυξάνουν τον κίνδυνο εμφάνισης της μονοκλωνικής γαμμαπάθειας αποτελούν:

=

Η ηλικία. Ο κίνδυνος αυξάνεται με την ηλικία. Η υψηλότερη συχνότητα συναντάται σε ενήλικες 85 και άνω.

=

Η φυλή. Εμφανίζεται συχνότερα στη μαύρη φυλή.

=

Το φύλο. Είναι πιο συχνή στους άνδρες από ό, τι στις γυναίκες.

=

Η οικογενειακή προδιάθεση. Εάν άλλα άτομα στην οικογένειά πάσχουν από τη νόσο τότε  ο κίνδυνος εμφάνισης της διαταραχής είναι υψηλότερος.

Blood. 2018;131(2):163-173

Παρακολούθηση

Οι γιατροί δεν μπορούν να οριστικά προβλέψουμε σε ποιόν θα εξελιχθεί η νόσος και σε ποιόν θα ακολουθήσει μακροχρόνια μία σταθερή πορεία.

Ο γιατρός λαμβάνει υπόψη διάφορους παράγοντες για τον κίνδυνο εξέλιξης της νόσου, όπως οι εξής:

  • Η ποσότητα της πρωτεΐνης Μ στο αίμα σας
  • Ο τύπος της πρωτεΐνης Μ
  • Η ύπαρξη ελευθέρων ελαφριά αλυσίδα (κ ή λ) στο αίμα

Εάν έχετε μονοκλωνική γαμμαπάθεια απροσδιόριστης σημασίας, θα πρέπει να γίνονται περιοδικές εξετάσεις για να παρακολουθείται το επίπεδο της πρωτεΐνης Μ. Αν δεν υπάρχει αύξηση, και απουσία άλλων συμπτωμάτων ή σημείων η μονοκλωνική γαμμαπάθεια δεν απαιτεί θεραπεία.